Nicole van der Meulen en Claudia van Woudenberg van het continu verbeterteam uit Rijnstate, ontwikkelden een ziekenhuisbrede ontregelaanpak waarmee ze andere zorgorganisaties willen aanzetten tot navolging. Het landelijke Zinvolle Registratietraject (ZIRE) was voor het Arnhemse ziekenhuis aanleiding om ontregelen breed te verankeren in de bedrijfscultuur. “Neem regie, voorkom uitsterven, accepteer het als techniek niet meewerkt en probeer om te denken”, tipt Van der Meulen.
Minder standaard registraties
Na het experiment ZIRE en de komst van de Ontregelbus (2018-2020) startte Rijnstate in 2021 met een ziekenhuisbrede uitrol van de successen van het experiment. Een onderdeel hiervan was het verminderen van de registratie van zes indicatoren. De zes indicatoren (ondervoeding, delier, vallen, ADL, pijn en decubitus) worden sindsdien nog wel gemonitord, maar alleen geregistreerd als er afwijkingen zijn.
In 2021 sloot de intensive care (IC) van Rijnstate zich aan bij een vervolg op het ZIRE-experiment en ontwikkelde samen met een aantal andere IC’s een kernset met kwaliteitsindicatoren specifiek voor de IC. Ook hier worden sindsdien pijn, delier, ondervoeding (SNAQ), valrisico en lijnsepsis alleen bij afwijkingen en niet meer standaard geregistreerd. De zorgzwaarte wordt helemaal niet meer geregistreerd. Het Veilig Incident Melden (VIM) is sindsdien beperkt tot incidenten met potentiële schade, de verplichte meldingen. Overige incidenten worden direct besproken op de IC en afgehandeld via een fysiek verbeterbord, zonder administratie of digitale systemen.
120 Paarse krokodillen
"Ontregelen is niet alleen van de zorg, maar van het hele ziekenhuis: ook inkoop, facilitair en andere niet-medische afdelingen horen erbij”, benadrukte Van der Meulen. In 2023 kreeg ontregelen in Rijnstate een nieuwe impuls met subsidie [Ont]Regel de Zorg van VWS. Het continu verbeterteam organiseerde een themaweek met een opvallende campagne. De negen meter lange paarse opblaaskrokodil van De Zorgmakers hing in het atrium en hun Hamsterrad stond in het personeelsrestaurant. Inspirerende quotes, snack-sessies en bezoeken aan alle afdelingen leidden tot 120 ‘paarse krokodillen’: ideeën om onnodige regels in de organisatie te verminderen.
Werkplezier, Autonomie en Tijd
Twee grote en vier kleine ontregeltrajecten leidden in december 2024 tot tijdswinst:
- Herhaalrecepten voor reumapatiënten worden nog maar één keer per jaar aangevraagd. Herhaalmedicatie staat automatisch klaar bij de stadsapotheek. Dit levert de reumatoloog en doktersassistent beiden acht uur tijdswinst op per week en voorkomt telefoontjes van patiënten naar ziekenhuis en apotheek.
- Stomaconsulenten mogen nu zelfstandig consulten aanvragen, zonder eerst een e-mail te sturen naar de specialist. De patiënt krijgt hierdoor enkele dagen tot een week eerder een afspraak bij de dermatoloog.
- De polikliniek dermatologie stroomlijnde het proces voor verbandmiddelen: één hoofdleverancier levert nu een keuze uit twee pakketten aan huis, met automatische aanvulling op de polikliniek. Dit levert ongeveer 2,5 uur per week uur op voor spreekuurassistenten. Het is bovendien patiëntvriendelijker, omdat de patiënt de verbandmiddelen automatisch en op tijd thuisbezorgd krijgt.
De resultaten laten zien dat ontregelen van zorg écht verschil maakt: tijdwinst, kortere wachttijden voor patiënten en meer werkplezier voor zorgprofessionals. Om dit breder te borgen, ontwikkelde Rijnstate een Ontregelworkshop die wordt ingezet om teams en collega’s te ondersteunen en te prikkelen om zelf aan de slag te gaan met ontregelen. “Ontregelen gaat niet vanzelf, kost tijd, maar levert ook WAT op (Werkplezier, Autonomie én Tijd)”, is de conclusie.